Krew – bezcenny dar, który ratuje życie!
Krew płynąca w naszych żyłach i tętnicach odgrywa istotną rolę w życiu każdego z nas.
Jest to jedyna płynna tkanka naszego organizmu, a w ciele zdrowego, dorosłego człowieka znajduje się od 4 do 6 litrów krwi w układzie krążenia (mężczyźni zazwyczaj mają ok. 1 litr więcej krwi niż kobiety), co stanowi ok. 9-10% masy naszego ciała. Składniki krwi tworzą wysoko rozwinięty system obronny i transportowy, od istnienia którego zależy nasze życie i zdrowie. Na kolor krwi wpływa hemoglobina, czyli czerwony barwnik odpowiedzialny także za transportowanie tlenu do wszystkich tkanek. Chociaż składniki krwi ulegają odnowie, to w sytuacji nagłej dużej jej utraty konieczna jest transfuzja, ratująca życie pacjenta.
Podstawowe składniki krwi:
- Krwinki czerwone (erytrocyty) – komórkowe składniki krwi nie zawierające jądra, zawierające barwnik krwi hemoglobinę, odpowiedzialne za transport tlenu do komórek organizmu, a następnie dwutlenku węgla i wydalenie go w płucach.
- Krwinki białe (leukocyty) – komórkowe składniki krwi, zawierające jądro; są bezbarwne
i mniej liczne od erytrocytów, a ich zadaniem jest ochrona organizmu przed infekcjami.
- Krwinki płytkowe (trombocyty) – komórkowe składniki krwi, zawierające w swoim wnętrzu składniki potrzebne do procesu krzepnięcia krwi.
- Osocze zwane plazmą – stanowi ok. 55% objętości krwi, składa się głównie z wody
i rozpuszczonych w niej białek osocza (albumin, czynników krzepnięcia, białek odpornościowych).
Funkcje krwi:
- Pełni funkcję transportową:
- Przenosi tlen z płuc do tkanek (bierze udział w oddychaniu) oraz dwutlenek węgla z tkanek do płuc.
- Przenosi substancje odżywcze (cukry, tłuszcze, aminokwasy, witaminy).
- Jest także nośnikiem hormonów – chemicznych substancji przekaźnikowych,
i w ten sposób uczestniczy w przekazywaniu informacji w organizmie. - Transportuje niepotrzebne, bądź szkodliwe produkty przemiany materii
do narządów, które je wydalają, na przykład mocznik do nerek.
- Bierze udział w regulacji temperatury ciała.
- Odgrywa rolę w regulacji poziomu nawodnienia organizmu.
- Dzięki właściwości krwi jaką jest krzepliwość, możliwe jest uszczelnianie ściany naczynia krwionośnego w przypadku jego uszkodzenia i zahamowania krwawienia.
- Pełni funkcje obronne biorąc udział w rozpoznawaniu i niszczeniu drobnoustrojów chorobotwórczych (bakterii, wirusów), komórek nowotworowych, toksyn.
- Pełni rolę w utrzymywaniu ogólnie pojętej zdolności organizmu do utrzymania względnie stałych, stabilnych warunków wewnętrznych (takich jak np. temperatura ciała, poziom glukozy czy pH krwi), mimo zmieniających się czynników zewnętrznych. Jest to kluczowy proces biologiczny, który zapewnia prawidłowe funkcjonowanie ciała.
Do tej pory nie wynaleziono żadnego sztucznego zamiennika krwi, który mógłby w 100% zastąpić pełnione przez nią funkcje. Krew to uniwersalny lek, który jest potrzebny chronicznie przez cały rok, a największym problemem pozostaje jej dostępność. Statystycznie średnio co minutę ktoś wymaga transfuzji krwi. Jest ona potrzebna nie tylko dla ofiar wypadków i pacjentów
z zaplanowanymi operacjami, ale także dla osób chorujących na nowotwory, a w szczególności – nowotwory krwi. Dlatego warto podkreślić rolę Krwiodawców w naszym społeczeństwie. To dzięki nim możliwe jest ratowanie życia i zdrowia poprzez dostarczanie krwi i jej składników do celów medycznych. Jest to akt budujący więzi społeczne i solidarność, a w zamian dawcy zyskują bezpłatne badania profilaktyczne oraz przywileje, takie jak dni wolne od pracy czy ulgi podatkowe.
Zachęcamy do zapoznania się z ogólnopolską kampanią społeczną „Twoja krew, moje życie” prowadzonej pod patronatem Ministerstwa Zdrowia pod linkiem https://www.twojakrew.pl/twoja-krew-moje-zycie/
